Bakü-Tiflis-Ceyhan hattından geçen yıl 245 milyon varil petrol aktı.

Türkiye‘nin bu geçiÅŸten elde ettiÄŸi gelir ise 1,3 milyar dolarda kaldı. Çünkü, planlanan rafinerilerin inÅŸaatına bile baÅŸlanamadı. Yatırımlar geciktiÄŸi için petrol baÅŸka ülkelere iÅŸlenmeden gidiyor. Uzmanlar, Ceyhan’ın gerçek bir enerji üssü haline gelebilmesi için hükümetin bölgeye ağırlık vermesini istiyor.

Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) petrol boru hattı, Türkiye’nin enerji üssü olma hedefinin en önemli adımlardan biri. Ceyhan’ın petrol konusunda orta ve uzun vadede Hollanda’nın Rotterdam kentinin önüne geçmesi bekleniyor. Ancak 2006 yılının Temmuz ayında faaliyete baÅŸlayan boru hattından ÅŸu ana kadar beklenen fayda tam olarak saÄŸlanamadı. Sebebi ise rafineri ve liman yatırımlarının gecikmesi. Rafineriler kurulmadığı için her gün 1,5 milyon varil petrol iÅŸlenmek üzere baÅŸka limanlara gönderiliyor. Türkiye, petrolü rafine edip yüksek katma deÄŸerle satabilecekken ÅŸu anda hattan sadece transit geçiÅŸ ücreti alıyor. Yatırımlardaki gecikme sebebiyle Türkiye her yıl milyarlarca dolar kaybediyor. Ceyhan bölgesinde ‘yeni yatırımlar olacak, binlerce kiÅŸi istihdam edilecek’ ÅŸeklindeki beklentiler de henüz gerçekleÅŸmedi. BTC’de ÅŸu ana kadar yalnızca 150 kiÅŸi göreve baÅŸladı. Ä°nÅŸaat sırasında görev alan Ceyhanlılar ise kendi iÅŸlerine geri döndü. Adana‘nın Ceyhan sokaklarında hiçbir deÄŸiÅŸiklik yok. BTC’nin personeli, ilçede yeterli sosyal altyapı bulunmadığından dolayı yeme içme gibi ihtiyaçları için bile Adana ÅŸehir merkezine gider oldu.

Dünyada gelecek 10-12 yıl içinde enerji alanında 25 trilyon dolarlık yatırım bekleniyor. Bu yatırımların önemli bir kısmı petrol boru hatları ile rafinerilere yapılacak. Türkiye de bu alanda söz sahibi olmak için önemli adımlar atılıyor. KuÅŸkusuz BTC bu sürecin en önemli faslını oluÅŸturuyor. Hattın ÅŸu anki kapasitesi yılda 50 milyon ton. Kazak petrollerinin de hatta dahil olmasıyla kapasite 70 milyon tona çıkacak. Kerkük-Yumurtalık hattının tam olarak çalışması ve Ünye-Ceyhan hattının da devreye girmesiyle kapasite 220 milyon tona ulaÅŸacak. Ceyhan sadece petrolde deÄŸil, doÄŸalgaz sevkiyatında da Akdeniz çanağında önemli bir üs olma hedefinde. Bölgeye, tartışılan Nabucco hattından ve Ä°ran’dan önemli miktarda doÄŸalgaz sevkıyatı öngörülüyor.

Bölgenin önde gelen yatırımcılarından Delta Petrolleri’nin sahibi Mehmet Habbab, Ceyhan’dan 2015 senesine kadar yılda 250�300 milyon ton petrol akacağını belirtiyor. Habbab, aynı zamanda Akdeniz havzasının en büyük akaryakıt deposunu da kuran yatırımcı. 100 milyon dolara mal olan akaryakıt depoları, 2010 yılında 1 milyon ton hacme ulaÅŸacak. Ceyhan’ın önemini artıracak bir diÄŸer hamle ise Kazakistan tarafından yapılmıştı. Kazak petrolleri, BTC vasıtasıyla Ceyhan’a geliyor. Tengiz bölgesinden çıkarılan ve gemilerle Bakü’ye getirilen petrol, buradan BTC’ye aktarılıyor. Åžu anda kapasite düÅŸük olsa da orta ve uzun vadede daha da artacağı belirtiliyor. Ancak bunlardan baÅŸta Ceyhan olmak üzere Türkiye’ye daha çok fayda saÄŸlanması için rafinerilerin kurulması ÅŸart. Türkiye ÅŸu anda hattan sadece transit geçiÅŸ ücreti alıyor. Bunun da büyük kısmı güvenlik, personel ve benzeri alanlara harcanıyor. Ceyhan’da rafineri kurmak için Çalık Enerji-Indian Oil, DoÄŸan Grubu’na baÄŸlı Petrol Ofisi-OMV, Turcas-Socar ve Cevahir Grubu baÅŸvuru yaptı. Bunlardan sadece Çalık Enerji lisans aldı. DiÄŸer baÅŸvurular deÄŸerlendiriliyor.

Yemek için bile Adana’ya gidiliyor

Türkiye Ä°ÅŸadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu’na (TUSKON) baÄŸlı Ceyhan Genç Ä°ÅŸadamları DerneÄŸi BaÅŸkanı Ahmet Turan Titirinli ise bölgedeki geliÅŸmelere farklı bir açıdan bakıyor. Ceyhan’da BTC öncesi dile getirilen yatırımları çekmek için hiçbir giriÅŸimde bulunulmadığını dile getiren Titirinli, "BTC için 9 bin iÅŸçi alınacak dendi, sadece 150 kiÅŸi çalışıyor." diyor. Ceyhan ilçesinde sosyal altyapı eksikliÄŸine de dikkat çeken Turan Titirinli, "BTC’de çalışanlar Ceyhan’a geldiklerinde yemek yiyecek yer bulamadıkları için Adana’ya gitti. Yatırımcılar Adana’yı merkez olarak kullanmaya baÅŸladı." deÄŸerlendirmesini yapıyor. Yerli ve yabancı konukların kalacağı iyi bir otelin dahi bulunmadığına dikkat çeken BaÅŸkan, "Esnafa konunun önemi anlatılamadı, gerekli bilinç oluÅŸturulamadı. En küçük ihtiyaçlar bile Adana’dan saÄŸlandı. 150 kiÅŸinin çalıştığı Yumurtalık’ta bir tane Ceyhanlı yok. Ä°nsanların ufuklarını açacak adımlar atılmalı." tespitinde bulunuyor.

20 milyar dolarlık yatırım beklemede

Enerji Piyasası Denetleme Kurulu, Ceyhan’ın enerji üssü olması için bir master plan hazırladı. Plana göre proje alanı Ä°skenderun Körfezi’nde, Ceyhan ile Erzin sınırları içinde yer alıyor. Ceyhan Enerji Bölgesi’nde 3 rafineri, petro-kimya tesisleri, petrol ve doÄŸalgaza iliÅŸkin depolama üniteleri, LNG terminali ile liman ve tersaneler yapılacak. 128 bin 340 dönümlük arazide planlanan yatırım miktarı ise yaklaşık 20 milyar dolar. Bölgedeki ilk petro-kimya rafinerisi bir milyon, ikincisi 15 milyon, üçüncüsü ise 10 milyon ton kapasiteli olacak. Tamamı ihracata yönelik 30 milyar metreküp kapasiteli LNG (doÄŸalgaz) sıvılaÅŸtırma terminali de inÅŸa edilecek. Ceyhan Limanı’nın ise ilk etapta yaklaşık 40-50 milyon ton/yıl kapasiteli olması düÅŸünülüyor.

Arazinin dönümü 100 bin lira

Bölgeye gelecek yatırımcılar için en büyük engel, arazi fiyatlarının hızla yükselmesi. Ceyhan Belediye BaÅŸkanı Hüseyin Özlü, bu konuda devletin düzenleyici görevini yerine getirmesini istiyor. Daha önce dönümü 4-5 bin lira eden tarlalar, ‘yatırım yapılacak’ diye dönüm başına 50 ile 100 bin lira arasında satılıyor. Bu da bölgede rafineri kurulmasının maliyetini artırıyor. Sadece Ceyhan’ın Sugözü köyünde ÅŸu ana kadar 25 milyon TL’yi aÅŸan arsa satışının yapıldığı gelen bilgiler arasında. Bu sebeple köy kahvelerindeki pamuk veya diÄŸer tarım ürünlerinin fiyatı tartışması yerini arsa satışlarına bıraktı.

Ceyhan’a iki tersane kuruluyor

Ceyhan ve Yumurtalık bölgesinde dikkat çeken bir diÄŸer geliÅŸme ise tersanecilik alanında. Bölgede 5 tersanenin kurulması planlanıyor. Bunlardan öne çıkanlar BeÅŸiktaÅŸ Denizcilik ve AkbaÅŸoÄŸlu Denizcilik’in yatırımları. AkbaÅŸoÄŸlu Denizcilik Grubu’na baÄŸlı Akdeniz Gemi Ä°nÅŸa Sanayi ve Ticaret AÅž, kurduÄŸu tersanede ilk gemi inÅŸasına baÅŸladı. Tersanede ilk etapta 500 kiÅŸi çalışacak. Yönetim Kurulu baÅŸkanlığını Ä°hsan Kalkavan’ın yaptığı BeÅŸiktaÅŸ Denizcilik Grubu da bölgede bir tersane kuruyor. Tersan Gemicilik, Hisarlı Denizcilik ile Med Marine Denizcilik de tersane yatırımı yapacak diÄŸer ÅŸirketler arasında.

Ayni Kategoriden Diger Haberler

» 82 gün sonra balıkçı buldu

» Öğrenci yurduna bombalı saldırı!

» "Çocuklarım için yaşıyorum!"

» Avukata tecavüz giriÅŸimine 13 yıl 6 ay hapis!

» CHP'den BaÅŸbakan'a 13 bin Euro'luk soru!

» 3 kadın kene kurbanı!

» "Çözüme muhattap ol"

» 'Arapça dersi' gelecek yıl baÅŸlıyor

» Taksim'de korkutan yangın!

» Kilisede hırsız avı

» CHP'li Tanal'dan Uludere için suç duyurusu yaptı

» Adalet Bakanı'ndan 'sayın' yorumu

» Özel Harekat'lı ÅŸafak operasyonu!

» MHP'li Vural'dan BaÅŸbakan'a: "Orası Beyaz saray deÄŸil"

» Ä°skenderun'da boÄŸulan gençler topraÄŸa verildi

» Müdürü ÅŸehit etmeden önce iki kez 155'i aramış

» Ergenekon Davası: Birgün dinleniyor Karamehmet sırada

» Åžampiyon at çiftleÅŸirken öldü!

» Trabzon ve Ordu'nun büyükÅŸehir ÅŸansı zora girdi

» Åžehit oÄŸlunun mezarı için köyünü terk etmiyor

Tags: Bakü-Tiflis-Ceyhan, BTC, Ceyhan, Petrol, Türkiye

Bu Yazi Sayfaya Pazartesi, 20 Nisan, 2009 - 07:49 Eklendi. Yazinin Kategorisi Güncel Haberler. Bu Konuyu ve Kategoriyi Takip etmek icin RSS Dagilimina uye olun RSS 2.0 . Both comments and pings are currently closed.

 

Bakü-Tiflis-Ceyhan hattından geçen yıl 245 milyon varil petrol aktı.

Türkiye‘nin bu geçiÅŸten elde ettiÄŸi gelir ise 1,3 milyar dolarda kaldı. Çünkü, planlanan rafinerilerin inÅŸaatına bile baÅŸlanamadı. Yatırımlar geciktiÄŸi için petrol baÅŸka ülkelere iÅŸlenmeden gidiyor. Uzmanlar, Ceyhan’ın gerçek bir enerji üssü haline gelebilmesi için hükümetin bölgeye ağırlık vermesini istiyor.

Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) petrol boru hattı, Türkiye’nin enerji üssü olma hedefinin en önemli adımlardan biri. Ceyhan’ın petrol konusunda orta ve uzun vadede Hollanda’nın Rotterdam kentinin önüne geçmesi bekleniyor. Ancak 2006 yılının Temmuz ayında faaliyete baÅŸlayan boru hattından ÅŸu ana kadar beklenen fayda tam olarak saÄŸlanamadı. Sebebi ise rafineri ve liman yatırımlarının gecikmesi. Rafineriler kurulmadığı için her gün 1,5 milyon varil petrol iÅŸlenmek üzere baÅŸka limanlara gönderiliyor. Türkiye, petrolü rafine edip yüksek katma deÄŸerle satabilecekken ÅŸu anda hattan sadece transit geçiÅŸ ücreti alıyor. Yatırımlardaki gecikme sebebiyle Türkiye her yıl milyarlarca dolar kaybediyor. Ceyhan bölgesinde ‘yeni yatırımlar olacak, binlerce kiÅŸi istihdam edilecek’ ÅŸeklindeki beklentiler de henüz gerçekleÅŸmedi. BTC’de ÅŸu ana kadar yalnızca 150 kiÅŸi göreve baÅŸladı. Ä°nÅŸaat sırasında görev alan Ceyhanlılar ise kendi iÅŸlerine geri döndü. Adana‘nın Ceyhan sokaklarında hiçbir deÄŸiÅŸiklik yok. BTC’nin personeli, ilçede yeterli sosyal altyapı bulunmadığından dolayı yeme içme gibi ihtiyaçları için bile Adana ÅŸehir merkezine gider oldu.

Dünyada gelecek 10-12 yıl içinde enerji alanında 25 trilyon dolarlık yatırım bekleniyor. Bu yatırımların önemli bir kısmı petrol boru hatları ile rafinerilere yapılacak. Türkiye de bu alanda söz sahibi olmak için önemli adımlar atılıyor. KuÅŸkusuz BTC bu sürecin en önemli faslını oluÅŸturuyor. Hattın ÅŸu anki kapasitesi yılda 50 milyon ton. Kazak petrollerinin de hatta dahil olmasıyla kapasite 70 milyon tona çıkacak. Kerkük-Yumurtalık hattının tam olarak çalışması ve Ünye-Ceyhan hattının da devreye girmesiyle kapasite 220 milyon tona ulaÅŸacak. Ceyhan sadece petrolde deÄŸil, doÄŸalgaz sevkiyatında da Akdeniz çanağında önemli bir üs olma hedefinde. Bölgeye, tartışılan Nabucco hattından ve Ä°ran’dan önemli miktarda doÄŸalgaz sevkıyatı öngörülüyor.

Bölgenin önde gelen yatırımcılarından Delta Petrolleri’nin sahibi Mehmet Habbab, Ceyhan’dan 2015 senesine kadar yılda 250�300 milyon ton petrol akacağını belirtiyor. Habbab, aynı zamanda Akdeniz havzasının en büyük akaryakıt deposunu da kuran yatırımcı. 100 milyon dolara mal olan akaryakıt depoları, 2010 yılında 1 milyon ton hacme ulaÅŸacak. Ceyhan’ın önemini artıracak bir diÄŸer hamle ise Kazakistan tarafından yapılmıştı. Kazak petrolleri, BTC vasıtasıyla Ceyhan’a geliyor. Tengiz bölgesinden çıkarılan ve gemilerle Bakü’ye getirilen petrol, buradan BTC’ye aktarılıyor. Åžu anda kapasite düÅŸük olsa da orta ve uzun vadede daha da artacağı belirtiliyor. Ancak bunlardan baÅŸta Ceyhan olmak üzere Türkiye’ye daha çok fayda saÄŸlanması için rafinerilerin kurulması ÅŸart. Türkiye ÅŸu anda hattan sadece transit geçiÅŸ ücreti alıyor. Bunun da büyük kısmı güvenlik, personel ve benzeri alanlara harcanıyor. Ceyhan’da rafineri kurmak için Çalık Enerji-Indian Oil, DoÄŸan Grubu’na baÄŸlı Petrol Ofisi-OMV, Turcas-Socar ve Cevahir Grubu baÅŸvuru yaptı. Bunlardan sadece Çalık Enerji lisans aldı. DiÄŸer baÅŸvurular deÄŸerlendiriliyor.

Yemek için bile Adana’ya gidiliyor

Türkiye Ä°ÅŸadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu’na (TUSKON) baÄŸlı Ceyhan Genç Ä°ÅŸadamları DerneÄŸi BaÅŸkanı Ahmet Turan Titirinli ise bölgedeki geliÅŸmelere farklı bir açıdan bakıyor. Ceyhan’da BTC öncesi dile getirilen yatırımları çekmek için hiçbir giriÅŸimde bulunulmadığını dile getiren Titirinli, "BTC için 9 bin iÅŸçi alınacak dendi, sadece 150 kiÅŸi çalışıyor." diyor. Ceyhan ilçesinde sosyal altyapı eksikliÄŸine de dikkat çeken Turan Titirinli, "BTC’de çalışanlar Ceyhan’a geldiklerinde yemek yiyecek yer bulamadıkları için Adana’ya gitti. Yatırımcılar Adana’yı merkez olarak kullanmaya baÅŸladı." deÄŸerlendirmesini yapıyor. Yerli ve yabancı konukların kalacağı iyi bir otelin dahi bulunmadığına dikkat çeken BaÅŸkan, "Esnafa konunun önemi anlatılamadı, gerekli bilinç oluÅŸturulamadı. En küçük ihtiyaçlar bile Adana’dan saÄŸlandı. 150 kiÅŸinin çalıştığı Yumurtalık’ta bir tane Ceyhanlı yok. Ä°nsanların ufuklarını açacak adımlar atılmalı." tespitinde bulunuyor.

20 milyar dolarlık yatırım beklemede

Enerji Piyasası Denetleme Kurulu, Ceyhan’ın enerji üssü olması için bir master plan hazırladı. Plana göre proje alanı Ä°skenderun Körfezi’nde, Ceyhan ile Erzin sınırları içinde yer alıyor. Ceyhan Enerji Bölgesi’nde 3 rafineri, petro-kimya tesisleri, petrol ve doÄŸalgaza iliÅŸkin depolama üniteleri, LNG terminali ile liman ve tersaneler yapılacak. 128 bin 340 dönümlük arazide planlanan yatırım miktarı ise yaklaşık 20 milyar dolar. Bölgedeki ilk petro-kimya rafinerisi bir milyon, ikincisi 15 milyon, üçüncüsü ise 10 milyon ton kapasiteli olacak. Tamamı ihracata yönelik 30 milyar metreküp kapasiteli LNG (doÄŸalgaz) sıvılaÅŸtırma terminali de inÅŸa edilecek. Ceyhan Limanı’nın ise ilk etapta yaklaşık 40-50 milyon ton/yıl kapasiteli olması düÅŸünülüyor.

Arazinin dönümü 100 bin lira

Bölgeye gelecek yatırımcılar için en büyük engel, arazi fiyatlarının hızla yükselmesi. Ceyhan Belediye BaÅŸkanı Hüseyin Özlü, bu konuda devletin düzenleyici görevini yerine getirmesini istiyor. Daha önce dönümü 4-5 bin lira eden tarlalar, ‘yatırım yapılacak’ diye dönüm başına 50 ile 100 bin lira arasında satılıyor. Bu da bölgede rafineri kurulmasının maliyetini artırıyor. Sadece Ceyhan’ın Sugözü köyünde ÅŸu ana kadar 25 milyon TL’yi aÅŸan arsa satışının yapıldığı gelen bilgiler arasında. Bu sebeple köy kahvelerindeki pamuk veya diÄŸer tarım ürünlerinin fiyatı tartışması yerini arsa satışlarına bıraktı.

Ceyhan’a iki tersane kuruluyor

Ceyhan ve Yumurtalık bölgesinde dikkat çeken bir diÄŸer geliÅŸme ise tersanecilik alanında. Bölgede 5 tersanenin kurulması planlanıyor. Bunlardan öne çıkanlar BeÅŸiktaÅŸ Denizcilik ve AkbaÅŸoÄŸlu Denizcilik’in yatırımları. AkbaÅŸoÄŸlu Denizcilik Grubu’na baÄŸlı Akdeniz Gemi Ä°nÅŸa Sanayi ve Ticaret AÅž, kurduÄŸu tersanede ilk gemi inÅŸasına baÅŸladı. Tersanede ilk etapta 500 kiÅŸi çalışacak. Yönetim Kurulu baÅŸkanlığını Ä°hsan Kalkavan’ın yaptığı BeÅŸiktaÅŸ Denizcilik Grubu da bölgede bir tersane kuruyor. Tersan Gemicilik, Hisarlı Denizcilik ile Med Marine Denizcilik de tersane yatırımı yapacak diÄŸer ÅŸirketler arasında.